Hoe voorkom je vocht onder de vloer?

Een paar maanden geleden is je nieuwe vloer gelegd, en nu zie je blaren, randen die loskomen of donkere plekken bij de afvoer. Vocht onder de vloer is een vervelend probleem, omdat je het pas ziet als de schade er al is. En dan wil je weten: komt het van onderen of van boven, en had de vloerenlegger dit moeten zien?

Bij Smit Vloeren leggen we sinds 2001 bedrijfsvloeren met ons eigen montageteam, ook in ruimtes waar elke dag water over de vloer gaat. Voordat we een vloer leggen, meten we het vocht in de ondergrond. In dit artikel lees je langs welke vier routes vocht onder de vloer komt, hoe je het herkent, welke vragen je vooraf stelt en wat je doet als het al mis is. Ook lees je hoe we het oplosten bij een vishandel in Rotterdam.

De korte versie: waar moet je op letten?

• Vocht onder de vloer komt uit vier richtingen: uit jong beton, uit de bodem, van bovenaf via naden en randen, en uit condens tijdens het leggen.
• Een kunststof vloer sluit de ondergrond af. Vocht dat er al in zit, kan daarna nergens heen en drukt de vloer op termijn los.
• Laat het vocht meten voordat er iets op de vloer komt. Een gebruikelijke grens is maximaal 4 procent, en 2 procent bij vloerverwarming.
• In natte ruimtes komt het water meestal van bovenaf binnen: via een naad, een beschadiging of de aansluiting bij een put of wand.
• Blaren door vocht verschijnen soms pas drie maanden tot twee jaar na het leggen.
• Zit er over het hele oppervlak vocht onder de vloer, dan lost een nieuwe laag erover het probleem niet op. De oude vloer gaat eruit en de bron wordt eerst aangepakt.

Hoe komt er vocht onder een nieuwe vloer?

Vocht komt onder de vloer doordat de ondergrond nog nat is, doordat vocht uit de bodem omhoog trekt, doordat water van bovenaf via een zwakke plek binnenkomt, of doordat er condens op de ondergrond lag toen de vloer werd aangebracht. Een kunststof bedrijfsvloer laat zelf geen water door. Juist daardoor blijft vocht dat eronder zit, daar ook zitten.

Elke route vraagt een andere aanpak. De tabel zet ze naast elkaar.

De 4 bronnen van vocht onder de vloer, en hoe je ze voorkomt

1. Bouwvocht: de ondervloer is nog te nat

Een nieuwe betonvloer of zandcementvloer bevat veel water. Dat water moet eruit verdampen, en dat duurt weken tot maanden, afhankelijk van de dikte, de temperatuur en de ventilatie in het pand. Leg je in die periode een dichte kunststof vloer op het beton, dan sluit je het vocht in. Het zoekt een uitweg en drukt de vloer van onderaf omhoog.

Dat gaat lang niet altijd meteen mis. De Britse brancheorganisatie voor kunststof vloeren FeRFA beschrijft blaren die pas drie maanden tot twee jaar na het leggen ontstaan. Ze zijn een paar millimeter tot 100 mm breed en tot 15 mm hoog, en als je er een openprikt, komt er onder hoge druk vocht uit. FeRFA noemt deze ernstige vorm zeldzaam: ruim minder dan 1 procent van de vloeren. Zo kan een vloer die bij oplevering strak lag, een jaar later toch blaren hebben. Hoe dat bij een dunne coating uitpakt, lees je in ons artikel over waarom een coatingvloer loslaat.

Zo voorkom je dit: laat het vocht meten voordat er iets op de vloer komt. Dat kan op twee manieren. Met een elektronische vochtmeter meet je snel en zonder te hakken, zodat je op veel plekken in de ruimte kunt meten. Bij een carbidmeting wordt een stukje van de ondervloer losgehakt, vergruisd en met calciumcarbide in een drukfles gemeten. Lijmfabrikant Bostik schrijft voor om dat monster van minstens 5 cm diep te halen, zodat je ook het vocht in de kern van de vloer meet. Vloerfabrikant Sika noemt als gebruikelijke grens voor kunststof vloeren maximaal 4 procent vocht, en als voorbeeld maximaal 2 procent bij een vloer met vloerverwarming. De exacte grens verschilt per systeem, dus vraag naar het productblad.

Bij Smit Vloeren meten we het vocht in de ondergrond elektronisch, voordat we een vloer leggen. Is je vloer natter dan het systeem toelaat, dan is hij nog niet klaar voor een kunststof afwerking. Een paar weken wachten is vervelend als je open wilt, en het is goedkoper dan een vloer die er over een jaar weer uit moet.

2. Optrekkend vocht: water uit de bodem

Bij oudere panden ligt de betonvloer op de begane grond vaak direct op het zand, zonder folie ertussen. Vocht uit de bodem trekt dan langzaam omhoog door het beton. Zolang er kaal beton ligt, verdampt dat vocht aan de bovenkant en merk je er weinig van.

Dat verandert zodra je de vloer afsluit. Een kunststof bedrijfsvloer houdt het vocht tegen, waardoor het zich eronder ophoopt. Een vochtmeting is daarom een momentopname. Een oude vloer die jarenlang droog leek, kan onder een dichte afwerking toch vochtproblemen geven.

Zo voorkom je dit: vertel bij de inspectie wat je over het pand weet: hoe oud het is, of er een kelder of kruipruimte onder zit, en of er ooit vochtplekken langs de muren waren. Laat op meer plekken meten, ook langs de buitenmuren. Een eerste test kun je zelf doen. Plak een stuk plasticfolie van ongeveer 50 bij 50 cm met tape op het kale beton en laat het 16 uur liggen. Zit er daarna condens onder de folie, of is het beton donker geworden, dan komt er vocht uit de vloer. Een droge uitkomst sluit vocht dieper in het beton niet uit.

Is de ondergrond te nat en droogt hij niet vanzelf, dan heb je twee routes. De eerste is de bron aanpakken, bijvoorbeeld een leiding of afvoer die onder de vloer lekt. De tweede is een vochtscherm: een speciale eerste laag die vocht uit de ondergrond tegenhoudt. Dat kan alleen als de fabrikant van het vloersysteem het voor jouw meetwaarde toestaat. Laat de meetwaarde en de gekozen oplossing daarom in de offerte zetten.

3. Water van bovenaf: via naden, randen en putten

In een vishandel, slagerij, carwash of productieruimte komt het meeste vocht van bovenaf. Er gaat elke dag water over de vloer, vaak met zout, vet of schoonmaakmiddel. Een goede kunststof vloer houdt dat tegen. De zwakke plekken zitten op de overgangen: een tegelvoeg, een scheur, de rand bij een put of goot, de aansluiting tegen de wand of de drempel van een deur.

Komt het water daar eenmaal onder, dan kruipt het verder tussen vloer en ondergrond. Je ziet het pas als de vloer loslaat, verkleurt of hol klinkt. Een dunne coating van ongeveer 1 mm slijt in natte rijpaden bovendien sneller door, waardoor er nieuwe ingangen voor water ontstaan.

Zo voorkom je dit: kies voor een natte ruimte een vloer die naadloos en vloeistofdicht is. Vloeistofdicht betekent dat water, vet en schoonmaakmiddel niet in de vloer trekken en niet bij de ondergrond komen. Laat daarnaast elke aansluiting uitwerken:

• Putten en goten: vlak voor de put wordt een strook beton ingeslepen. De vloer ligt daar iets dieper in het beton, zodat er geen water onder de rand kruipt.
• Wanden: de vloer loopt met een holle plint omhoog tegen de wand. Dat is een afgeronde overgang zonder naad in de hoek, die ook makkelijker schoon te houden is.
• Deuren: een lage waterkering in de vloer houdt het water in de natte ruimte.
• Voegen in het beton: dilataties, de voegen die het beton ruimte geven om te bewegen, worden overgenomen in de nieuwe vloer. Zo scheurt de vloer daar niet en blijft hij dicht.

Voor natte ruimtes met veel belasting is een troffelvloer de gebruikelijke keuze. De DuraQuartz Troffelvloer is 3 tot 5 mm dik, bestaat uit 5 lagen en is vloeistofdicht. Hij is hygiënisch en HACCP-conform, en daarmee geschikt voor ruimtes die elke dag worden geschrobd.

4. Condens tijdens het leggen

Op een koude betonvloer in een vochtige hal slaat waterdamp neer, net als op een koud raam. Die dunne laag vocht zie je vaak niet. Een kunststof vloer die erop wordt aangebracht, hecht slecht en kan later loslaten. Het dauwpunt is de temperatuur waarbij damp neerslaat. Sika hanteert als vuistregel dat de ondergrond minstens 3 graden warmer is dan het dauwpunt.

Een voorbeeld: bij 15 graden in de hal en een luchtvochtigheid van 80 procent ligt het dauwpunt rond 11,6 graden. De vloer hoort dan minstens 14,6 graden te zijn. In een onverwarmde hal of in de winter haal je dat niet vanzelf.

Zo voorkom je dit: het vloerenbedrijf meet op de dag zelf de temperatuur van de lucht en van de vloer en de luchtvochtigheid, en stelt het werk uit als de waarden niet kloppen. Na het leggen houd je de wachttijden aan. Een DuraQuartz-vloer is beloopbaar na 2 uur en zwaar belastbaar na 6 uur. Water mag er pas na 12 uur op, omdat er anders witte vlekken ontstaan.

Hoe herken je vocht onder de vloer?

Vocht onder de vloer herken je aan blaren, loslatende randen, verkleuring op vaste plekken en een hol geluid als je op de vloer tikt. Waar je het ziet, zegt veel over waar het vocht vandaan komt.

• Blaren verspreid over de vloer: wijst op vocht uit de ondergrond (bron 1 of 2).
• Blaren of donkere plekken langs een buitenmuur: wijst op vocht uit de bodem of door de muur (bron 2).
• Loslaten bij een put, goot, wand of deur: wijst op water dat van bovenaf via de aansluiting onder de vloer komt (bron 3).
• Een witte waas of slechte hechting vlak na oplevering: wijst op condens of op water dat te vroeg op de vloer kwam (bron 4).
• Een hol of dof geluid als je met een hamer tikt: de vloer zit daar los, ook als je nog niets ziet. Zo bepaal je hoe groot het probleem is.

Een muffe geur of schimmel langs de randen kan ook op vocht onder de vloer wijzen. In een levensmiddelenbedrijf wil je dat snel weten, omdat een loslatende vloer lastig schoon te houden is.

Hoe los je vocht onder een bestaande vloer op? Een voorbeeld uit Rotterdam

Vocht onder een bestaande vloer los je op door eerst de bron te vinden en aan te pakken. Daarna komt er een nieuwe vloer op een ondergrond die droog, schoon en goed voorbereid is.

Een voorbeeld uit onze eigen praktijk: een vishandel in Rotterdam had vochtproblemen met een vloer die kort daarvoor door een ander bedrijf was gelegd. In een vishandel gaat de hele dag water, zout en schoonmaakmiddel over de vloer. De eigenaar zocht een vloer die dat dagelijkse natte werk aankan.

We hebben er een DuraQuartz Troffelvloer gelegd. Eerst hebben we de ondergrond goed voorbereid, zodat de nieuwe vloer de juiste hechting kreeg. Daarna kwam de vloeistofdichte troffelvloer erop, waar water van bovenaf niet doorheen komt. De vloer ligt er nog steeds netjes bij en wordt elke dag gebruikt, zonder vochtproblemen. Waar een vloer in de visverwerking verder tegen moet kunnen, lees je in ons artikel over wanneer een vloer in de visindustrie aan renovatie toe is.

Voor jouw vloer geldt dezelfde volgorde:

1. Bron vaststellen. Tik de vloer af, kijk waar hij loslaat en laat het vocht in de ondergrond meten.
2. Losse delen verwijderen. Een nieuwe laag over een vloer die zelf loszit of vocht vasthoudt, komt mee omhoog. Zit er overal vocht onder de vloer, dan gaat alles eruit.
3. Bron aanpakken. Laat de ondergrond drogen, herstel een lekkage, of kies een vochtscherm als de meting daarom vraagt.
4. Ondergrond voorbereiden. Het beton wordt opgeruwd met kogelstralen of diamantschuren, zodat de eerste laag houvast heeft.
5. Nieuwe vloer leggen met uitgewerkte aansluitingen. Vooral bij putten, wanden en deuren, omdat daar het water binnenkomt.

Plaatselijk herstel kan als de oorzaak plaatselijk is, zoals één beschadiging of één put waar water onder kwam, en de rest van de vloer bij het tikken vol klinkt. Je ziet een reparatie in een naadloze vloer meestal terug.

Wat een nieuwe vloer kost, hangt af van het oppervlak, de staat van de ondergrond en de vraag of de oude vloer eruit moet. Een prijsindicatie krijg je meestal binnen 24 uur, en de definitieve prijs volgt na een inspectie op locatie. De stilstand blijft beperkt, omdat een nieuwe vloer vaak binnen 1 dag ligt.

Welke 6 vragen stel je vooraf om vocht onder de vloer te voorkomen?

Met deze zes vragen hoor je in één gesprek of een vloerenbedrijf vocht serieus neemt. Neem ze mee naar de inspectie en laat de antwoorden in de offerte zetten.

1. Meet je het vocht in mijn ondergrond, met welke methode en op hoeveel plekken?
2. Welke grens geldt voor het systeem dat je adviseert, en wat doe je als mijn vloer natter is?
3. Hoe ruw je de ondergrond op, en wat gebeurt er met de oude vloer of de tegels?
4. Hoe werk je de aansluitingen bij putten, goten, wanden en deuren uit?
5. Bij welke temperatuur en luchtvochtigheid breng je de vloer niet aan?
6. Wat dekt de garantie als er later vocht onder de vloer komt?

Op elke vloer van Smit Vloeren krijg je standaard 5 jaar garantie. We zijn aangesloten bij de NOA, de Nederlandse Ondernemersvereniging voor Afbouwbedrijven, en werken met de NOA-Afbouwgarantie. Wat de garantie bij vocht dekt, hangt af van de oorzaak. Een fout in de voorbereiding hoort bij de uitvoering. Vocht door een lekkage in het pand kan erbuiten vallen. Daarom loont het om de meetwaarde en de afspraken vooraf op papier te hebben.

Vocht onder de vloer voorkom je voordat de eerste laag erop gaat

Vocht onder de vloer komt bijna altijd uit een van vier bronnen: een ondervloer die nog te nat is, vocht uit de bodem, water dat via naden en randen binnenkomt, of condens tijdens het leggen. Alle vier voorkom je met een meting, een goede voorbereiding en uitgewerkte aansluitingen.

Je las dit omdat je een vloer wilt die jarenlang blijft liggen, ook als er elke dag water overheen gaat, of omdat je nieuwe vloer nu al blaren heeft. Met de tabel weet je waar het vocht vandaan komt, en met de zes vragen weet je wat er vooraf geregeld hoort te zijn.

Wil je weten wat er verder misgaat bij het leggen van een vloer? Lees dan de zeven fouten bij het aanleggen van een industrievloer. Twijfel je over jouw ondergrond? Vraag een vloerinspectie aan. We meten het vocht op locatie en vertellen je of je vloer klaar is voor een nieuwe afwerking.

Bij Smit Vloeren leggen we sinds 2001 bedrijfsvloeren met ons eigen, vaste montageteam, in heel Nederland en de Benelux.

HACCP-conformiteit, antislipklasse, chemische bestendigheid en belastbaarheid hangen af van het gekozen systeem, de ondergrond en het gebruik. Vraag een vloerinspectie aan voor advies op maat voor jouw ruimte.

Veelgestelde vragen

Hoe lang moet een nieuwe betonvloer drogen voordat er een kunststof vloer op kan?

Meestal weken tot maanden, afhankelijk van de dikte van de vloer, de temperatuur en de ventilatie. Een vast aantal weken is daarom niet te geven. Een vochtmeting geeft zekerheid: een gebruikelijke grens voor kunststof vloeren is maximaal 4 procent vocht, en 2 procent bij vloerverwarming.

Kun je een kunststof vloer leggen op een vochtige ondergrond?

Alleen als het vocht onder de grens van het systeem blijft, of als er eerst een vochtscherm op komt dat de fabrikant daarvoor goedkeurt. Een kunststof vloer op een te natte ondergrond sluit het vocht in, en dat drukt de vloer op termijn los. Laat het vocht daarom altijd meten voordat er iets op de vloer komt.

Is een kunststof bedrijfsvloer waterdicht?

Een goed gelegde troffelvloer of gietvloer is vloeistofdicht: water, vet en schoonmaakmiddel trekken niet in de vloer. Water komt eronder via zwakke plekken, zoals een beschadiging, een slecht uitgewerkte rand bij een put of een open naad bij de wand. In natte ruimtes bepalen die aansluitingen of er vocht onder de vloer komt.

Hoe meet je vocht in een betonvloer?

Met een elektronische vochtmeter of met een carbidmeting. Een elektronische meter meet snel en zonder te hakken, zodat je op veel plekken kunt meten. Bij een carbidmeting wordt een monster van minstens 5 cm diep vergruisd en in een drukfles gemeten. Zelf krijg je een eerste indruk met een folietest: plak 50 bij 50 cm plasticfolie op het beton en kijk na 16 uur of er condens onder zit. Die test zegt alleen iets over de bovenkant van de vloer.

Valt vocht onder de vloer onder de garantie?

Dat hangt af van de oorzaak en van wat er in je offerte en voorwaarden staat. Een fout in de voorbereiding, zoals niet meten of de aansluitingen niet goed uitwerken, hoort bij de uitvoering. Vocht door een lekkage of door ander gebruik dan afgesproken kan erbuiten vallen. Vraag daarom vooraf wat de garantie dekt en laat de meetwaarde in de offerte zetten.